cung cúc

Cô bé cung cúc làm theo mọi yêu cầu của mẹ.

Định nghĩa

1. Tính từ (hoặc phó từ):
   • Im lặng, không nói năng gì: "cung cúc" chỉ trạng thái hoặc hành động im lặng tuyệt đối, thường là do sợ hãi, kính cẩn hoặc bối rối, không dám lên tiếng.
   • Trong im lặng, không một lời: Dùng để mô tả cách thức thực hiện một hành động nào đó mà không có tiếng động hay lời nói.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ:

  • Cả đám đông đứng cung cúc trước mặt quan lớn. (Cả đám đông đứng im lặng, không dám nói gì trước mặt quan lớn.)
  • Anh ta ngồi cung cúc suốt buổi họp, không dám phát biểu. (Anh ta ngồi im lặng suốt buổi họp, không dám phát biểu.)

• Phó từ:

  • Họ bước vào phòng cung cúc, sợ làm kinh động đến người bệnh. (Họ bước vào phòng trong im lặng, sợ làm kinh động đến người bệnh.)
  • Đám học trò cung cúc lắng nghe thầy giảng. (Đám học trò im lặng lắng nghe thầy giảng.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "cung cúc như vôi": thành ngữ chỉ trạng thái im lặng tuyệt đối, thường là do sợ hãi hoặc kính trọng.

  • Khi thấy ông chủ nổi giận, mọi người đều cung cúc như vôi. (Khi thấy ông chủ nổi giận, mọi người đều im lặng, không dám nói gì.)

• "đứng cung cúc": đứng im lặng, không dám cử động hay nói năng.

  • Cô gái đứng cung cúc trước mặt cha mẹ chồng. (Cô gái đứng im lặng, kính cẩn trước mặt cha mẹ chồng.)

Biến thể và từ gần giống

• Cung cung (tính từ): im lặng, yên lặng (dạng lặp lại, mang sắc thái nhẹ nhàng hơn).

  • Cả lớp ngồi cung cung nghe cô giáo giảng bài. (Cả lớp ngồi im lặng nghe cô giáo giảng bài.)

• Cúc cung (tính từ): im lặng, không nói năng (từ cổ, ít dùng).

  • Ông lão ngồi cúc cung bên bếp lửa. (Ông lão ngồi im lặng bên bếp lửa.)

Từ đồng nghĩa

• Im lặng: không nói, không phát ra tiếng động.
• Lặng thinh: hoàn toàn im lặng, không một tiếng động.
• Nín thinh: cố tình không nói, giữ im lặng.

Thành ngữ liên quan

• Cung cúc như thóc: im lặng, không dám ho he (thường dùng để chỉ trạng thái sợ hãi).
  • Bị tra hỏi, hắn cung cúc như thóc. (Bị tra hỏi, hắn im lặng, không dám nói gì.)